Pałac w Gaworzycach

Schloss Quaritz

Zwiedzony: 26 lipca 2011

Obiekt zabytkowy

nr rej.: A/2878/162/312/L z 15.03.1961

,
0°C
palac-w-gaworzycach
grudzień 2020

Położenie:

Pałac w Gaworzycach – 

(niem. Quaritz), 

na skraju parku, na południe od centrum, 

w powiecie 

polkowickim, 

w województwie dolnośląskim, 

w Polsce.

Opis:

Pałac w Gaworzycach wybudowany został na początku XVII w. w stylu manierystycznym dla Wenzla von Zedlitz. W roku 1721 został przebudowany w stylu barokowym dla George Caspara von Tschammer.

Składająca się z dwóch kondygnacji wczesnobarokowa budowla z cegły oparta jest na planie kwadratu. Posiada rzadko spotykany wewnętrzny dziedziniec. W dwuspadowych dachach umieszczono lukarny. Przy wejściu znajdują się cztery kolumny podtrzymujące balkon. Ozdobą budynku jest ryzalit z kartuszem herbowym i renesansowy portal w zachodniej elewacji.

W ramach przebudowy ozdobiono szereg pomieszczeń sztukateriami i kominkami stiukowymi. Każde pomieszczenie posiadało odrębne motywy dekoracyjne. W 1858 r. Pałac został przebudowany w stylu późno klasycystycznym dla Agusta von Tschammera. Od chwili powstania pełnił funkcję pałacu – rezydencji aż do końca wojny.

Po roku 1945 w pałacu mieściła się tutaj Szkoła Podstawowa i biblioteka, aż do końca lat 60-tych. Budynek przez wiele lat był opuszczony i nieużytkowany. Na skutek nieszczelności dachu zalane i uszkodzone zostały drewniane stropy piętra i parteru z ozdobnymi sztukateriami.

Dzisiaj w Pałacu swoją siedzibę mają: Urząd Gminy w Gaworzycach, Dom Kultury “Jowisz”, Zakład Usług Komunalnych i Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej. Pałacowi udało się odzyskać dawną świetność dzięki licznym zabiegom restauratorskim. Środki na remont pochodzą z wielu źródeł, o które zabiegał niemalże od początku swojej przygody z samorządem – Wójt Gminy – Jacek Szwagrzyk. Prace przy zabytku zakończyły się w 2018 remontem pałacowych piwnic, w których obecnie prężnie działa Klub Senior+.

Wszystkie dotychczasowe prace remontowe wykonywane były przy zachowaniu jak największej ilości elementów oryginalnych, gdyż walory historyczne i artystyczne pałacu skłaniają do szczególnej troski o ich właściwe zachowanie. Prace przy zabytku pozwoliły zabezpieczyć obiekt przed dewastacją i bezpośrednio wpłynęły na poprawę jego stanu technicznego oraz walory estetyczne.

W latach 1942 – 45 na Dolnym Śląsku trwała niemiecka akcja ukrywania ruchomych dóbr kultury w celu ich zabezpieczenia przed działaniami wojennymi. Zabezpieczeniu podlegały śląskie zbiory sztuki, zbiory bibliotek, archiwów i inne. Zestawienie miejsc ukrycia stworzył niemiecki konserwator zabytków Prowincji Dolnośląskiej, znawca i miłośnik sztuki profesor Gunther Grundmann. Na jego liście opatrzonej datą 21.06.1944 pod numerem 66 znajdowały się Gaworzyce (Oberquell) jako miejsce ukrycia (w piwnicach pałacu) zbiorów Urzędu Konserwatorskiego z Berlina i Biblioteki Miejskiej z Wrocławia.

na podstawie

strony gminy Gaworzyce

Opis powstał na podstawie:

Pałac w Gaworzycach
Zobacz

Galeria:

Inne zabytki w województwie dolnośląskim:

Zamek Czocha

Na wysokim bazaltowym wzniesieniu (360 m n.p.m.), które opasuje rzeka Bóbr stoi zamek założony prawdopodobnie przez Bolesława II Łysego na początku XIII w. Wcześniej w tym miejscu znajdował się gród kasztelański wymieniany w dokumentach z 1155 roku. Najstarszą częścią zamku jest kamienna cylindryczna wieża, którą po badaniach archeologicznych na przełomie lat 80 i 90 uznano za najstarszą murowaną budowlę w Polsce.

Pałac w Śremie

Pałac w Śremie z I ćw. XIX wieku (około 1820) zbudowany został dla rodziny von Lucanus. Późnoklasycystyczna,  piętrowa budowla na planie prostokąta. Wzniesiony na miejscu wcześniejszej rezydencji należącej do rodu von Stenberg.

Pałac w Dankowicach

Pałac w Dankowicach powstał pod koniec XVII w. prawdopodobnie z inicjatywy ówczesnych właścicieli rodziny von Kottwitz. Posiadłość należała do nich do 1791 r. Wówczas to w dokumentach wymieniana jest rodzina von Bessewitzów. Następnie w 1802 roku przechodzi w posiadanie Maggerów (wymieniano ich w księgach adresowych z 1930 r.) Ostatnimi właścicielami do 1945 r. była rodzina von Pol.

Zamek w Chocianowcu

Gród wraz z zamkiem myśliwskim wzmiankowany był w 1286 r. W XV w. dokonano jego rozbudowy. Wielokrotnie przebudowywany w XVI, XVII i XIX w. Od 1917 r. należał do hrabiego Rittenberg. W 1935 r. mieściła się w nim siedziba urzędu pracy. Zniszczenia wojenne spowodowały, że od 1955 r. pozostaje nieużytkowany i popada w ruinę. Zachowały się mury budowli oraz resztki fosy.

Zamek w Żmigrodzie

Zamek w Żmigrodzie wspominano po raz pierwszy w 1296 r. Przypuszcza się, że była to jeszcze budowla drewniana. Następna informacja o castrum należącym do książąt oleśnickich pochodzi z 1375 r. Była to budowla na planie nieregularnym ze stojącą od północy wieżą i bramą wjazdową od południa, stojąca wśród rozlewisk rzeki Baryczy i otoczona fosą.

Zamek w Płakowicach

W środku wsi znajduje się renesansowa rezydencja z drugiej połowy XVI wieku. Wybudował ją Ramfold von Talkenberg. Był bodaj największym szesnastowiecznym założeniem obronnym na Śląsku. Przebudowywany dwukrotnie - w XVIII i XIX wieku, a w 1967 roku został odrestaurowany. Składa się z trzech dwukondygnacyjnych skrzydeł z wewnętrznym dziedzińcem ozdobionym pięknymi krużgankami, których arkady wsparte są na jońskich kolumnach. W narożach znajdują się schody.

Pałac w Parchowie

Pałac w Parchowie to okazała wiejska rezydencja zbudowana w 1702 roku według projektu znakomitego architekta Martina Frantza. Obiekt zachwycał wybitną dekoracją sztukatorską, bogactwem ornamentów roślinnych, ozdób o tematyce mitologicznej i wystroju rzeźbiarskiego na elewacjach.

Mauzoleum w Biechowie

W sąsiedztwie nieistniejących już zabudowań, do których prowadzi jeszcze zachowany most usytuowane jest mauzoleum grobowe rodziny Hoffmeister. August Hoffmeister to właściciel przedwojennej fabryki pieców, płytek wykładzinowych, ściennych i podłogowych oraz materiałów budowlanych. Wykonywał także roboty żelbetowe, terrazzo, wyroby cementowe i podłogi celubitowe. Posiadał zakład przy obecnej ulicy Elektrycznej w Głogowie.

Zamek w Jaworze

Zamek w Jaworze - pierwotna warownia powstała prawdopodobnie w połowie XIII w. wzniesiona przez księcia świdnicko-jaworskiego Bolka I. Założenie wieloboczne, otoczone kamiennym murem pełniło do 1368 roku rolę siedziby książąt świdnickich, a potem przez krótki czas było w posiadaniu księżnej Agnieszki, po której Jawor przejęli niemieccy możni. Wielokrotnie przebudowywany i odbudowywany po zniszczeniach (np. z wojny trzydziestoletniej) stracił swój wygląd średniowiecznej warowni. Od roku 1764 r. aż do końca II wojny światowej pełnił rolę więzienia. Zachowany zamek kryje w swym murach ślady pierwotnej zabudowy.

Ruina kościoła w Żeliszowie

Po wyjeździe niemieckich mieszkańców kościół pozostał w dobrym stanie, lecz nie był użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Początkowo urządzono w nim owczarnię, potem niszczał przemieniając się w ruinę. Utracił ołtarz, organy, ławki, żyrandole, okoliczni mieszkańcy traktowali kościół jako źródło materiałów budowlanych. Gdy dach namiotowy wieży przechylił się, został zwalony. Część więźby dachowej zawaliła się i kościół był pozbawiony ochrony przed deszczem i śniegiem.

Komentarze:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

Share on facebook
Share on twitter
Share on pinterest
Share on whatsapp
Share on email

ZACZEKAJ !

Jest jeszcze tyle do zobaczenia: